Browserextensies met ‘AI’: kunnen ze uw mails, uw dossiers en uw bank lezen?

Het scenario in het kort

Voorbeeld, verzonnen ter illustratie. In een fictieve huisartsenpraktijk besteedt de secretaresse haar ochtenden aan het sorteren van mails van patiënten en labo's. In de webwinkel van haar browser vindt ze een gratis extensie die belooft ‘uw mails samen te vatten met AI’. Duizenden beoordelingen, een mooi icoontje, een knop ‘Toevoegen’. Er verschijnt een venster: de extensie vraagt om uw gegevens te lezen en te wijzigen op alle websites die u bezoekt. Ze klikt door, zoals je dat bij algemene voorwaarden doet.

Vanaf dat moment ziet de extensie alles wat de secretaresse in haar browser ziet: de mailbox, het online patiëntenprogramma, de bankomgeving waar ze de betalingen voorbereidt. Niemand heeft iets gehackt. Ze heeft gewoon de sleutel gegeven. Is de extensie eerlijk, dan gebruikt ze die om mails samen te vatten. Is ze dat niet, of verandert ze morgen van eigenaar, dan belanden die pagina's elders.

Dit scenario is geen aanklacht tegen AI: samenvatten, herformuleren, vertalen, deze tools besparen echt tijd. Maar een extensie is geen website die u bezoekt: het is een klein programma dat binnenin de browser draait, precies waar uw gevoeligste gegevens passeren.

Wat een extensie kan zien, afhankelijk van de toegang die u geeft

Een extensie is een module die u aan de browser (Chrome, Edge, Firefox…) toevoegt om er een functie bij te krijgen: advertenties blokkeren, een pagina vertalen, een tekst samenvatten. Om met een pagina te werken, moet ze die kunnen lezen. Google legt dat uit in zijn hulppagina over de machtigingen van extensies. Vraagt een extensie toegang tot ‘uw gegevens op alle websites die u bezoekt’, dan kan ze de gegevens op elke bezochte pagina lezen, opvragen of wijzigen, bijvoorbeeld op uw bankrekening. Een AI-extensie om samen te vatten vraagt vaak die ruime toegang, en kan de gelezen tekst naar een online server sturen om hem te verwerken.

Deze drie instellingen bestaan in Chrome en Edge, en Google beschrijft hoe u ze wijzigt in een paar klikken.

Dit is geen theorie: recente zaken

Kwaadaardige extensies zijn niet nieuw. Nieuw is het etiket ‘AI’, dat klikken uitlokt, en de waarde van wat mensen in een AI-assistent typen: werkvragen, teksten van klanten, soms patiëntgegevens.

• Eind december 2025 meldden beveiligingsonderzoekers (OX Security) twee extensies die zich voordeden als een AI-zijbalk, samen goed voor meer dan 900.000 gebruikers. Eén ervan droeg zelfs de badge ‘aanbevolen’ van de webwinkel van Google. Ze kopieerden de gesprekken met online AI-assistenten en het adres van alle geopende tabbladen, en stuurden die elke 30 minuten naar een server. Nochtans vroegen ze toestemming voor ‘anonieme’ gegevens.
• Ook in december 2025 berichtte de vakpers (The Register) dat een familie van vier gratis extensies voor VPN (een tool die uw internetverbinding afschermt) en advertentieblokkering, meer dan 8 miljoen keer geïnstalleerd in Chrome en Edge, de gesprekken met een tiental AI-assistenten onderschepte. Die functie was in juli 2025 toegevoegd via een automatische update: wie de extensie al eerder had geïnstalleerd, heeft nooit iets gemerkt.
• In 2026 publiceerde Microsoft de analyse van een campagne met 119 extensies die zich voordeden als advertentieblokkers, VPN's of vertaaltools, en die zo'n 2,6 miljoen gebruikers troffen. Tot hun mogelijkheden behoorde het stelen van aanmeldgegevens van Google-accounts, waarbij de tweestapsverificatie werd omzeild. Ze werden allemaal uit de webwinkel van Edge verwijderd.
• Eind december 2024 werd een volkomen legitieme beveiligingsextensie, gebruikt door zo'n 400.000 mensen in bedrijven, gekaapt: hackers namen de controle over het account van de uitgever en publiceerden een gewijzigde versie, die het gemunt had op wachtwoorden en open sessies, de sessies die uw accounts aangemeld houden (TechCrunch). Ze werd nog dezelfde dag teruggetrokken, maar had zich al vanzelf bij de gebruikers geïnstalleerd.

Daaruit volgen drie lessen. Een badge of duizenden beoordelingen bewijzen niets. Een goede extensie kan van de ene dag op de andere slecht worden, door een update die niemand ziet. En ‘gratis’ betekent vaak dat uw gegevens de rekening betalen.

Waarom het ernstiger is in een praktijk of kmo

Bij een particulier ziet een te nieuwsgierige extensie online aankopen, sociale netwerken, een persoonlijk account. Op een werkcomputer ziet ze de zakelijke mailbox, het patiëntenprogramma of de vaksoftware en de bankrekening van de onderneming, soms tot in het dossier van een patiënt. Wat de extensie leest, leest ze in naam van uw organisatie.

Gezondheidsgegevens behoren tot de bijzondere categorieën van persoonsgegevens die beschermd worden door artikel 9 van de AVG. Heeft een extensie persoonsgegevens van patiënten of klanten kunnen lezen en elders naartoe sturen, dan is dat een inbreuk in verband met persoonsgegevens in de zin van de AVG. Volgens de Gegevensbeschermingsautoriteit moet u die zonder onredelijke vertraging melden en, indien mogelijk, binnen 72 uur, wanneer ze een risico inhoudt voor de betrokken personen.

Een vaak voorkomende valkuil is niet de kwaadaardige extensie. Het is de eerlijke extensie, te goeder trouw geïnstalleerd, die teksten van patiënten doorstuurt naar een dienst waarvan niemand in de praktijk de voorwaarden kent. Voor de vertrouwelijkheid is het resultaat hetzelfde.

Hoe kiest u een AI-extensie: zes vragen

Stel deze zes vragen voor u iets toevoegt aan de browser van een werkcomputer. Eén fout antwoord volstaat om nee te zeggen.

Beperken wat een extensie ziet

Zelfs een betrouwbare extensie hoeft uw bank niet te lezen. Drie instellingen verkleinen het risico sterk, zonder dat u iets extra hoeft te installeren.

• Zet de toegang op ‘bij klikken’. Kies in het extensiemenu van de browser (het icoontje in de vorm van een puzzelstukje) voor elke AI-extensie de optie ‘Wanneer je de extensie selecteert’. Ze leest dan alleen de pagina waarop u haar hebt gestart.
• Schakel extensies uit op gevoelige sites. Edge biedt in het extensiemenu een knop per site die verhindert dat de extensies die u hebt geïnstalleerd op die site werken. Gebruik hem voor de bank, het patiëntenprogramma en de mailbox.
• Scheid het gebruik. Eén browserprofiel zonder enige extensie voor de bank en de gevoelige dossiers. Een ander profiel voor de rest. Eenvoudig, gratis en heel doeltreffend.

In een organisatie regelt u de echte bescherming in één keer voor alle computers. Microsoft beschrijft in zijn documentatie voor bedrijven hoe u alleen een lijst met goedgekeurde extensies toelaat, extensies blokkeert die te ruime rechten vragen en alle extensies verbiedt om bepaalde gevoelige sites te lezen. Uw IT-partner kan dat instellen zonder dat uw teams de tools verliezen die ze nodig hebben.

Wat u maandagochtend doet

1. Maak een inventaris. Open op elke computer de extensiepagina van de browser en noteer wat er geïnstalleerd is. U zult waarschijnlijk verrast zijn.
2. Verwijder zonder aarzelen elke extensie die onbekend is, niet gebruikt wordt of waarvan niemand weet waarvoor ze dient.
3. Zet de overige extensies op toegang ‘bij klikken’, behalve die welke uw IT-partner heeft goedgekeurd.
4. Schrijf een regel van één zin: geen nieuwe extensie zonder voorafgaand akkoord. Hang hem op en leg uit waarom.
5. Maak een ‘gevoelig’ browserprofiel zonder extensies, voor de bank en het patiëntenprogramma of de vaksoftware.
6. Herhaal een eenvoudige regel: geen gegevens van patiënten, klanten of werknemers in een AI-tool die niet door de praktijk of de onderneming is goedgekeurd.
7. Vraag uw IT-partner om een lijst met toegelaten extensies, toegepast op alle computers.

Reken op een ochtend voor een kleine praktijk. AI blijft beschikbaar, maar kijkt niet langer iedereen over de schouder mee.

Een extensie heeft misschien te veel gezien: wat nu?

1. Verwijder de extensie op alle computers waarop ze geïnstalleerd is.
2. Wijzig de wachtwoorden van de accounts die gebruikt werden terwijl ze geïnstalleerd was: mailbox, bank, vaksoftware. Microsoft raadt dat in zijn analyse van 2026 aan voor gevoelige accounts, zoals mail en bank.
3. Meld u overal af (de ‘open sessies’ die uw accounts aangemeld houden) en controleer de recente activiteit van de accounts: onbekende aanmeldingen, toegevoegde doorstuurregels voor mails.
4. Ga na wat er gelezen kan zijn. Persoonsgegevens van patiënten of klanten? Meld het aan de GBA als er een risico is, indien mogelijk binnen 72 uur.
5. Meld het incident aan het Centrum voor Cybersecurity België, bij voorkeur via het onlineformulier, of aan [email protected]. Een verdacht bericht stuurt u door naar [email protected].

AI heeft haar plaats in een praktijk of kmo. Ze moet er alleen binnenkomen langs de deur die u gekozen hebt, niet via een extensie die op een dinsdagochtend in twee klikken werd toegevoegd.

Orde in uw extensies brengen→